THÔNG TIN
Tuyên truyền về di tích quốc gia đền Tranh,
thôn Tranh Xuyên, xã Ninh Giang, thành phố Hải Phòng
01/04/2026
Đền Tranh còn gọi là đền Quan Lớn Tuần Tranh toạ lạc tại thôn Tranh Xuyên, xã Ninh Giang, thành phố Hải Phòng. Đây là ngôi đền Tranh duy nhất trên địa bàn xã Ninh Giang, thờ thuỷ thần sông Tranh gọi là Quan Lớn Tuần Tranh theo tín ngưỡng dân gian của cư dân làm nghề trên sông nước. Theo truyền ngôn trong Nhân dân: Đền Tranh lúc đầu là một ngôi miếu nhỏ, sát ngã ba sông. Do sông Tranh đổi dòng nên phải chuyển vào phía trong. Căn cứ vào hệ thống bia ký tại đền cho biết: Năm Tự Đức thứ 5 (1852), ngôi đền được trùng tu tôn tạo trên quy mô lớn, những mảng chạm khắc cầu kỳ, tinh xảo, có tượng Quan Lớn Tuần Tranh. Năm 1887, thực dân Pháp chiếm Hải Dương và Ninh Giang, đóng quân ở thành Đô Giang (nay thuộc xã Ninh Giang) và sử dụng một số công trình kiến trúc để làm nơi đóng quân, trong đó có đền Tranh. Để nơi thờ cúng được tôn nghiêm, Nhân dân chuyển đền về dựng tại vị trí doanh trại của Lữ đoàn 513 (Quân khu III) hiện nay ở giữa phố của xã Ninh Giang, đền mới được xây dựng theo kiểu nội Công ngoại Quốc. Đến năm 1966, do nhu cầu mở rộng doanh trại quân đội, Nhân dân địa phương cùng Lữ đoàn 513 di chuyển ngôi đền về địa điểm mới (vị trí ngày nay), cách đền cũ khoảng 300m về phía Bắc.
Đền Tranh hiện nay có quy mô bề thế với 07 gian Tiền tế, 07 gian Trung từ, 03 gian Hậu cung và nhiều hạng mục công trình khác. Lễ hội đền Tranh được tổ chức Xuân - Thu nhị kỳ vào tháng 2 và tháng 8 âm lịch hằng năm. Bên cạnh đó còn có Ngày Tiệc quan được tổ chức vào ngày 25 tháng 5 âm lịch. Trước những giá trị to lớn của di tích, vai trò quan trọng của lễ hội trong đời sống Nhân dân, ngày 25/3/2009, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định số 1214/QĐ-BVHTTDL xếp hạng đền Tranh là di tích quốc gia. Lễ hội đền Tranh đã được Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch ghi vào Danh mục di sản văn hoá phi vật thể quốc gia tại Quyết định số 781/QĐ-BVHTTDL ngày 04/4/2022./.
Xã Ninh Giang